Chleb

Zaczyn:
Zaczyn trzeba przygotować wcześniej. Jeśli go nie mamy, to przygotowanie trwa ok. tygodnia. 2 duże łyżki mąki żytniej i 2 łyżki wody wymieszaj, odstaw w ciepłe miejsce. Codziennie dodawaj 1 łyżkę mąki żytniej i tyle samo wody, mieszaj i odstawiaj. Po tygodniu powinno być ok. szklanki zaczynu. Powinien on mieć charakterystyczny kwaśny smak i zapach. Na jego powierzchni powinny się też pojawiać bąbelki. Do chleba użyj większą część zakwasu, zostawiając w słoiku ok. 2 łyżek. Do tego, co pozostanie, dodaj dużą łyżkę mąki żytniej, tyle samo wody i odstaw na tydzień do następnego wypieku chleba. Jeśli nie będziemy w tym czasie przygotowywać chleba, trzeba do słoika dodać dużą łyżkę mąki i tyle samo wody i można odstawić zakwas na kolejny tydzień.

??Składniki
??1 szkl. mąki żytniej pełnoziarnistej ??
5 dag drożdży
??1 kg mąki pszennej pełnoziarnistej
??1/2 szklanki siemienia lnianego
??1/2 szklanki łuskanych pestek słonecznika
??1/2 szklanki łuskanych pestek dyni
??3 łyżeczki soli
??(część ziaren można zamienić np. na żurawinę bądź inne ziarna)

Wykonanie:
1. Przelej do miski większą część zaczynu ze słoika, dodaj mąkę żytnią i szklankę wody. Wymieszaj. Odstaw na kilka godzin. Od czasu do czasu mieszaj. Zaczyn zakwasi mieszaninę mąki i wody, na jej powierzchni pojawią się bąbelki, a sam zaczyn mocno „urośnie” w misce. Trwa to kilka godzin. Najwygodniej zrobić to przed położeniem się spać – rano zaczyn do chleba będzie gotowy.
2. Drożdże rozrób z odrobiną wody, dodaj do miski z zaczynem, wymieszaj.
3. Dodaj 3 szkl. wody i wymieszaj.
4. W osobnej dużej misce wymieszaj suche składniki.
5. Dodaj do nich składniki mokre i wymieszaj.
6. Miskę przykryj ściereczką, odstaw w ciepłe miejsce na godzinę (ciasto ma zwiększyć objętość o połowę).
7. Keksówki wysmaruj masłem, przełóż do nich ciasto – ok. 60% objętości formy. Odstaw do wyrośnięcia ok. godzinę.
8. Piekarnik nagrzej do temp. 200°C – termoobieg. Piecz chleb przez 15 min. Zmniejsz temp. do 160°C i piecz jeszcze przez godzinę.
9. Od razu wyjmij chleb z formy i ułóż na kratce do wystudzenia.

Jeśli nie chcesz używać drożdży, to zmniejsz ilość mąki pszennej do ok. 500-600 g i dodaj 1,5 szklanki wody do rozmieszania.

Chleb na zakwasie

Zakwas składniki
400 ml chłodnej przegotowanej wody ??
400 g mąki żytniej typu 720
??zaczyn z poprzedniego tygodnia (patrz obok)

Wykonanie:
Składniki umieść w szklanej lub plastikowej misce, mieszaj drewnianą lub silikonową łyżką, przykryj ściereczką i zostaw w ciepłym miejscu na całą noc.

??Chleb składniki
500 g mąki pszennej typu 650-850
??300 ml chłodnej przegotowanej wody
??2 łyżeczki soli (najlepiej niejodowanej)
??ok. 1/2 szklanki ziaren (np. siemię lniane, słonecznik, czarnuszka itd.)

Wykonanie:
1. Z wyrośniętego zakwasu plastikową łyżką przełóż do słoiczka 3 łyżki masy na kolejny raz. Przechowuj w lodówce.
2. Do pozostałej części zakwasu dodaj mąkę, wodę i sól. Wymieszaj.
3. Dodaj ziarna. Wymieszaj.
4. Formy wyłóż papierem do pieczenia.
5. Przełóż do nich ciasto chlebowe (do ok. połowy wysokości) i delikatnie wyrównaj. Pozostaw na kilka godzin do wyrośnięcia (ciasto powinno podwoić swoją objętość).
6. W piekarniku nagrzanym do temp. 250°C (góradół) piecz chleb 15 min. Następnie zmniejsz temperaturę do 230°C i piecz jeszcze przez 25-30 min. 7. Po wyjęciu chleba z piekarnika od razu wyjmij go z brytfanek i pozostaw do ostygnięcia – na metalowej kratce lub drewnianej desce.
Zamiast mąki pszennej można użyć mąki orkiszowej typu od 650 do 850.

Chleb tostowy

??Składniki
??600 g mąki pszennej typu 550
??40 g masła (rozpuszczone)
??1 żółtko
??25 g drożdży świeżych (7g suchych)
??180 ml mleka
??180 ml wody
??1 łyżeczka cukru
??1 łyżeczka soli

Wykonanie:
1. Wymieszaj drożdże z cukrem, dodaj 2 łyżeczki mąki i 30 ml mleka i odstaw do czasu, aż zaczną rosnąć (na ok. 15 min).
2. W ciepłej wodzie rozpuść sól (temp. nie wyższa niż 40°C).
3. Wyrośnięte drożdże dodaj do reszty mąki, dodaj żółtko, rozpuszczone masło, mleko i wodę.
4. Wyrabiaj ciasto ręcznie lub robotem, aż stanie się elastyczne i sprężyste.
5. Przykryj ściereczką i zostaw do wyrośnięcia – ciasto ma podwoić swoją objętość (ok. 1 godz.).
6. Ponownie wyrób ciasto ręcznie.
7. Uformuj podłużny bochenek i włóż do foremki wyłożonej papierem do pieczenia (keksówka 35 cm).
8. Zostaw do wyrośnięcia – ciasto ma wypełnić foremkę (ok. 45 min).
9. W tym czasie nagrzej piekarnik do 200°C.
10. Gdy chleb wyrośnie, piecz 45 min.
Z tego ciasta można też zrobić bułki.

Wykonanie:
1. Podziel ciasto na 6 części.
2. Każdą z nich rozpłaszcz na okrąg o grubości ok. 1 cm.
3. Zawiń brzegi ciasta do środka wzdłuż obwodu.
4. Uformuj kulkę, rolując na blacie łączeniem do dołu.
5. Kulki rozpłaszcz na grubość ok. 3 cm.
6. Zostaw do wyrośnięcia na ok. 30 min.
7. W tym czasie nagrzej piekarnik do 200°C.
8. Gdy bułki wyrosną, piecz ok. 15 min (do zarumienienia).