Reklama

Polityka

Niepewne groby smoleńskie

Na grobach ofiar katastrofy smoleńskiej pojawiło się mnóstwo kwiatów i zniczy. Jest podobnie jak w czasie uroczystości Wszystkich Świętych w ostatnich latach, jednak trochę inaczej

Niedziela Ogólnopolska 45/2012, str. 30-31

[ TEMATY ]

katastrofa

Smoleńsk

BOŻENA SZTAJNER/NIEDZIELA

Epitafium Smoleńskie na Jasnej Górze

Jeszcze rok temu wydawało się, że rodziny ofiar katastrofy smoleńskiej, udając się 1 listopada na groby swoich bliskich, mogą mieć pewność, iż spoczywają w nich ich bliscy. Teraz ta pewność jest zachwiana. Więcej - wobec ostatnich wydarzeń nie mają tej pewności. I choć opinia Ewy Kochanowskiej, wdowy po Januszu Kochanowskim - rzeczniku praw obywatelskich, że rodziny tylko pięciu ofiar katastrofy smoleńskiej mogą mieć pewność, iż ich bliscy spoczywają we właściwych grobach (tylko te, których bliskich poddano ekshumacjom), wydaje się przesadą, wątpliwości jest coraz więcej.

Niepokój Ewy Kochanowskiej wzbudziła dokumentacja medyczna przesłana przez Rosjan. Powód? Jest niepełna. - Nie wiem, kogo ona dotyczy, bo jest bardzo pobieżna. Może dotyczyć mojego męża, może go nie dotyczyć - twierdzi Ewa Kochanowska, dodając, że nie wolno jej mówić na ten temat. - Dokumentacja zdjęciowa dotyczy mojego męża, natomiast opisowa nie zawiera pewnych elementów, które powinna zawierać.

Wyglądała tak, jakby spała

To odczucia wielu, pewnie ogromnej większości, rodzin smoleńskich. Wielu miało wrażenie, że pośpiech towarzyszący niekompetencji był po to, żeby pogrzeby odbyły się jak najszybciej. Żeby tę sprawę zamknąć, żeby tłumy z Krakowskiego Przedmieścia wreszcie sobie poszły. Pewność wydawały się mieć osoby, które były osobiście w Moskwie na identyfikacji swoich bliskich. Była tam m.in. Małgorzata Wypych, wdowa po Pawle Wypychu - ministrze w Kancelarii Prezydenta Lecha Kaczyńskiego. - I na szczęście udało mi się to. Identyfikacja nastąpiła bardzo szybko, trumna z ciałem męża znalazła się wśród tych, które przyleciały do Polski pierwsze - twierdzi pani Małgorzata. - W moim przypadku była możliwość identyfikacji osobistej. Dzięki temu jestem pewna, że w trumnie jest mój mąż.

Reklama

Jednak później doszło do ekshumacji ciała Anny Walentynowicz i stwierdzenia, że nie spoczywa w swoim grobie w Gdańsku, lecz w grobie w Warszawie. A przecież jej syn - Janusz Walentynowicz był w Moskwie i rozpoznał matkę. - Wyglądała tak, jakby spała. Nie miała na ciele żadnych zadrapań, siniaków, ran czy uszkodzeń, żadnych otwartych złamań czy innych odkształceń ciała, które mogłyby utrudniać identyfikację - podkreśla Janusz Walentynowicz. Potem jednak zamieniono groby. Przeżycia były traumatyczne nie tylko dla dwóch najbardziej zainteresowanych rodzin. Także dla innych rodzin smoleńskich.

A potem były jeszcze relacje Joanny Racewicz, żony poległego funkcjonariusza BOR, i lekarza, który opowiadał, jaki był bałagan zaraz po katastrofie. Joanna Racewicz była w Moskwie do momentu, gdy wieko trumny zostało przylutowane. Teraz ma jednak wątpliwości. Bo jeśli ktoś coś pomylił? Potem była lektura rosyjskich dokumentów, w których nic się nie zgadzało, nawet grupa krwi. Był zdrowym, bardzo wysportowanym mężczyzną, a w dokumentach rosyjskich opisano go jako schorowanego, po otwartych złamaniach, z rozedmą płuc, z chorymi nerkami i wątrobą.

Janusz Walentynowicz podkreśla, że wobec wszystkich wątpliwości, jakie powstały, z rodzinnego - jak zaznacza - punktu widzenia, choć zrozumiałego chyba dla wszystkich, którzy przeżyli doświadczenie utraty najbliższych, wniosek o ekshumację był niezbędny. Dzięki niej można było jednoznacznie stwierdzić, że w ich rodzinnym grobie na gdańskim cmentarzu Srebrzysko do połowy września obok ojca nie leżała jego matka.

Reklama

Pamięci 96 ofiar

Dwa i pół roku po katastrofie wiele rodzin smoleńskich odczuwa podobny dramatyczny niepokój. Nie będzie to jednak wpływać na uroczystości Wszystkich Świętych. Rodzinom bardzo brakuje bliskich zmarłych w katastrofie smoleńskiej, a odwiedzenie grobu, nie tylko 1 listopada, daje namiastkę bliskości.

Bardzo brakuje śp. Krzysztofa Putry, wicemarszałka Sejmu, jego ośmiorgu dzieciom, które osierocił. Szczególnie tym młodszym, którym kontaktu z ojcem nic nie jest w stanie zastąpić. - Pewni, czy w grobie na cmentarzu w Białymstoku znajduje się tata, nie będziemy - mówi Sebastian Putra, syn zmarłego marszałka - ale modlić się przy nim będziemy, bo to podstawa naszej wiary. Wierzymy w Boga i ufamy ludziom, którzy mieli za zadanie dopilnować, żeby ciało taty trafiło do właściwego grobu. Choć akurat zaufanie jest coraz mniejsze.

Tak małe, że coraz więcej rodzin zastanawia się nad wnioskami o ekshumacje swoich bliskich. Także Joanna Racewicz, której zakłócanie pośmiertnego spokoju wydawać się mogło wcześniej barbarzyństwem. Ale z drugiej strony - ona też pewnie kiedyś będzie leżeć w tym samym grobie. - Chciałabym mieć pewność, że będę leżeć obok mojego męża, a nie jakiegoś innego człowieka - mówiła w wywiadzie. - Że nasz syn będzie zapalał lampki na grobie obojga rodziców. Między nami, dziewczynami, które przychodzą na Powązki, wytworzyły się więzi, które będą trwały do grobowej deski. Mówimy do siebie per sąsiadko, bo przecież kiedyś wszystkie będziemy leżeć koło siebie. Każda z nas chce też spocząć obok własnego męża.

Najwięcej rodzin smoleńskich pojawi się 1 listopada na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach, u wylotu tzw. alei profesorskiej, gdzie w specjalnej kwaterze spoczęło najwięcej, bo prawie 30 ofiar katastrofy. Dowódcy Sił Zbrojnych, posłowie, ministrowie, działacze społeczni, funkcjonariusze BOR. Ich nagrobki są integralną częścią pomnika ofiar katastrofy. Atmosfera tego miejsca, napis: „Pamięci 96 ofiar katastrofy lotniczej pod Smoleńskiem 10 kwietnia 2010. Oddali życie w służbie ojczyzny w drodze na obchody 70. rocznicy zbrodni katyńskiej” oraz lista ofiar, powoduje, że niejednemu tam, nie tylko 1 listopada, łza się w oku zakręci.

Z trojgiem osieroconych dzieci wybiera się 1 listopada na warszawski cmentarz na Grabowie Magdalena Merta. - Będziemy tam oczywiście wszyscy, żeby zapalić znicz na grobie męża. Inna rzecz, że dopiero okaże się, czy to właśnie jego grób, bo złożyłam wniosek o ekshumację - mówi pani Magdalena. Chciałaby wierzyć, że dba o grób męża. - Ale gdyby miało się okazać, że nie leży tam Tomek, to jednak także jest to grób smoleński. - Często jestem na cmentarzu, prawie codziennie, bo jest 5 min od domu - mówi. - Grób jest dopilnowany, zadbany i taki… kochany.

2012-10-29 13:27

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

W katastrofie smoleńskiej zginęło 10 duchownych różnych wyznań

[ TEMATY ]

Smoleńsk

katastrofa smoleńska

Eliza Radzikowska-Białobrzewska/KPRP

W piątek 10 kwietnia minie dziesiąta rocznica tragedii smoleńskiej, w której zginęli wszyscy pasażerowie państwowej delegacji zmierzającej na uroczystości upamiętnienia Zbrodni Katyńskiej. W katastrofie lotniczej wśród 96 osób śmierć poniosło dziesięciu duchownych różnych wyznań.

10 kwietnia 2010 r. w katastrofie samolotu Tu-154M pod Smoleńskiem zginęli wszyscy pasażerowie - 96 osób, w tym prezydent Lech Kaczyński i jego małżonka Maria. Polska delegacja zmierzała na uroczystości z okazji 70. rocznicy Zbrodni Katyńskiej.

W katastrofie zginęli zasłużeni duchowni kilku wyznań: kapelani, duszpasterze, działacze pozarządowi, wykładowcy uczelni wyższych, opiekunowie Polonii. Poniżej przedstawiamy ich krótkie biogramy.

Ks. Bronisław Gostomski (ur. 9 listopada 1948 - zm. 10 kwietnia 2010) - kapelan prezydenta Ryszarda Kaczorowskiego, duszpasterz londyńskiego środowiska Rodzin Katyńskich, opiekun Polonii. Proboszcz w Peterborough, następnie w Bradford i Londynie. Pośmiertnie został odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.

Ks. infułat Zdzisław Król (ur. 8 maja 1935 - zm. 10 kwietnia 2010) - doktor prawa kanonicznego, od 1996 r. postulator procesu beatyfikacyjnego ks. Jerzego Popiełuszki na etapie diecezjalnym, były kapelan Warszawskiej Rodziny Katyńskiej, współorganizator pielgrzymek Jana Pawła II do Polski. Był publicystą, przewodniczącym Rady Programowej miesięcznika "Wiadomości Archidiecezjalne Warszawskie", tygodnika "Przegląd Katolicki" i Katolickiego Radia Józef. Publikował kazania w zbiorze pt. "Świętokrzyskie Kazania Radiowe" oraz artykuły w "Tygodniku Solidarność" oraz w tygodniku katolickim "Niedziela". Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Ks. Andrzej Kwaśnik (ur. 10 listopada 1956 - zm. 10 kwietnia 2010) - kapelan Federacji Rodzin Katyńskich, stołecznego Oddziału Prewencji Policji, warszawskiego stowarzyszenia „Rodzina Policyjna 1939”, stowarzyszenia „Rodzina Policyjna”, Komendy Powiatowej Policji w Piasecznie, kapłan archidiecezji warszawskiej. Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Ks. płk Jan Osiński (ur. 24 marca 1975 - zm. 10 kwietnia 2010) - kapłan Ordynariatu Polowego Wojska Polskiego, wicekanclerz Kurii Polowej Wojska Polskiego, sekretarz biskupa polowego Tadeusza Płoskiego, naczelny kapelan Straży Ochrony Kolei, kapelan Komendy Głównej Straży Ochrony Kolei w Warszawie, kapelan Bazy Lotniczej w Warszawie. Pośmiertnie awansowany na stopień pułkownika, odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski oraz uhonorowany tytułem "Zasłużony dla Miasta Warszawy".

Ks. płk Adam Pilch (ur. 26 czerwca 1965 - zm. 10 kwietnia 2010) - duchowny luterański, kapelan, Naczelny Kapelan Wojskowy Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP. Pracował w parafiach w Warszawie, Żyrardowie i Węgrowie. Był członkiem Kapituły Orderu Uśmiechu. Uczestniczył w spotkaniach z żołnierzami w misjach pokojowych w Kosowie, Libanie i Czadzie. Pośmiertnie awansowany do stopnia generała brygady i odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Ks. Roman Indrzejczyk (ur. 14 listopada 1931 - zm. 10 kwietnia 2010) - kapelan prezydenta Lecha Kaczyńskiego, rektor kaplic prezydenckich (2005-2010), kanonik Kapituły Kolegiackiej Kampinosko-Bielańskiej. Święcenia kapłańskie przyjął z rąk kard. Stefana Wyszyńskiego. Był w różnych okresach swojego życia m.in. duszpasterzem szpitala psychiatrycznego w Tworkach, proboszczem parafii Dzieciątka Jezus na warszawskim Żoliborzu, nauczycielem religii. W czasie PRL współpracował z działaczami opozycji solidarnościowej. Był także krajowym duszpasterzem służby zdrowia i wiceprzewodniczącym Polskiej Rady Chrześcijan i Żydów. Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski.

Bp Tadeusz Płoski (ur. 9 marca 1956 - zm. 10 kwietnia 2010) - biskup polowy Wojska Polskiego, doktor habilitowany nauk prawnych, od 2004 r. generał dywizji, kapelan Biura Ochrony Rządu, Krajowy Duszpasterz Kombatantów. W ramach prac Konferencji Episkopatu Polski był członkiem Rady Prawnej oraz delegatem ds. harcerzy, kombatantów i duszpasterstwa policji. W 2005 został powołany w skład Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa. Należał do Zakonu Bożogrobców. Pośmiertnie awansowany do stopnia generała broni i odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.

Ks. prof. Ryszard Rumianek (ur. 7 listopada 1947 - zm. 10 kwietnia 2010) - profesor nauk teologicznych, członek Zakonu Rycerskiego Grobu Bożego w Jerozolimie. Podczas kształcenia w seminarium duchownym był kolegą Jerzego Popiełuszki. Święcenia kapłańskie przyjął w 1972 z rąk kard. Stefana Wyszyńskiego. Od 2005 r. rektor Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie. Na uczelni pełnił także funkcje kierownika katedr: Historii Biblijnej i Filologii Biblijnej. Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.

O. Józef Joniec (ur. 12 października 1959 - zm. 10 kwietnia 2010) - członek zakonu pijarów, działacz pozarządowy, duszpasterz młodzieży, katecheta, przełożony pijarski, współzałożyciel i długoletni prezes Stowarzyszenia Parafiada im. św. Józefa Kalasancjusza, w ramach której był twórcą i organizatorem wielu imprez i programów edukacyjnych skierowanych do dzieci i młodzieży. Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski i uhonorowany tytułem "Zasłużony dla Miasta Warszawy".

Abp Miron (Mirosław) Chodakowski (ur. 21 października 1957 - zm. 10 kwietnia 2010) - polski arcybiskup prawosławny, generał brygady, doktor teologii, prawosławny ordynariusz Wojska Polskiego. W latach 1984-1998 kierował monasterem Zwiastowania Przenajświętszej Bogurodzicy w Supraślu, prowadząc jego odbudowę ze zniszczeń dokonanych w czasie II wojny światowej i doprowadzając do ponownej organizacji męskiej wspólnoty monastycznej. Pośmiertnie awansowany do stopnia generała dywizji, odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski, uhonorowany tytułem "Zasłużony dla Miasta Warszawy".

CZYTAJ DALEJ

Tour de Pologne - Groenewegen: ciąglę myślę o Fabio

2020-08-06 15:51

[ TEMATY ]

Tour de Pologne

PAP/Andrzej Grygiel

Sprawca makabrycznego wypadku na finiszu pierwszego etapu Tour de Pologne Holender Dylan Groenewegen napisał na Twitterze, że ciągle myśli o najbardziej poszkodowanym Fabio Jakobsenie. W emocjonalnym wpisie przeprasza także innych rannych.

"W tej chwili zdrowie Fabio jest najważniejsze. Ciągle o nim myślę" - przyznał Groenewegen.

Tuż przed metą w Katowicach Holender Jakobsen, spychany przez swojego rodaka Groenewegena na prawą stronę jezdni, uderzył z ogromnym impetem w metalowe barierki i wyłamał je, zderzając się z sędzią obsługującym fotokomórkę.

Groenewegen został wykluczony z wyścigu i grożą mu dodatkowe sankcje ze strony Międzynarodowej Unii Kolarskiej. Decyzją sędziów etap wygrał Jakobsen.

W nocy ze środy na czwartek Jakobsen przeszedł pięciogodzinną operację w Szpitalu Specjalistycznym nr 5 w Sosnowcu. Na razie 24-latek jest utrzymywany w stanie śpiączki farmakologicznej i prawdopodobnie w piątek rano zostanie wybudzony.

"Nienawidzę tego, co stało się wczoraj. Nie mogę znaleźć słów, żeby opisać, jak mi przykro z powodu Fabia i innych, którzy upadli lub zostali ranni. W tej chwili zdrowie Fabio jest najważniejsze. Ciągle o nim myślę" - napisał na swoim oficjalnym koncie na Twitterze.

Jakobsen doznał poważnych urazów twarzoczaszki - okolic oczodołu, szczęki i żuchwy. Wcześniejsze badanie tomograficzne nie wskazywało także na potencjalne uszkodzenia mózgu. Zawodnik ma również stłuczenia klatki piersiowej, ale nie doznał urazów kręgosłupa, co jest – zdaniem lekarzy – pochodną tego, że jest młody i wysportowany. Oprócz niego w szpitalach przebywa jeszcze trzech innych zawodników oraz sędzia. (PAP)

mar/ krys/

CZYTAJ DALEJ

Tour de Pologne - Pedersen: dedykuję zwycięstwo Jakobsenowi

2020-08-06 20:50

[ TEMATY ]

kolarstwo

Tour de Pologne

PAP

Duńczyk Mads Pedersen

Pierwszy na mecie drugiego etapu Tour de Pologne w Zabrzu Duńczyk Mads Pedersen z ekipy Trek-Segafredo zadedykował zwycięstwo Holendrowi Fabio Jakobsenowi, który po kraksie w środę na finiszu pierwszego odcinka przebywa w stanie ciężkim w szpitalu w Sosnowcu.

„Przede wszystkim chcę dedykować zwycięstwo Fabio, życzę mu szybkiego powrotu do życia i do kolarstwa. Moja ekipa wykonała dziś świetną pracę, pomagając mi wygrać. W tym roku nie ma wielu okazji do ścigania, dlatego trzeba walczyć wszędzie” – powiedział Jakobsen, który w Zabrzu odniósł pierwszy triumf jadąc w zdobytej w zeszłym roku tęczowej koszulce mistrza świata.

Koszulkę najaktywniejszego praktycznie zapewnił sobie Maciej Paterski z reprezentacji Polski. Dzień po dniu uczestniczył w ucieczce i wygrał wszystkie pięć lotnych premii, w tym dwie na czwartkowym etapie.

„Czułem się lepiej niż wczoraj. Współpraca z Juliusem van den Bergiem (towarzyszem ucieczki - PAP) układała się bardzo dobrze. Koszulkę muszę jeszcze dowieźć do Krakowa, co nie będzie łatwe, bo od jutra zaczynają się góry. Wyścig jest ciężki i wymaga dużo sił” – ocenił kolarz ścigający się na co dzień w grupie Wibatech.

Dyrektor sportowy reprezentacji Polski Andrzej Domin jest przekonany, że jego podopieczny utrzyma ciemnoniebieską koszulkę do końca wyścigu.

„Cieszymy się, że zdobyliśmy tę koszulkę. Taki mieliśmy plan na dwa pierwsze dni wyścigu. Teraz liderem naszej drużyny będzie Piotr Brożyna. Wszyscy zawodnicy będą mu pomagać na górskich odcinkach. Wierzymy, że stać go na miejsce w pierwszej dziesiątce klasyfikacji generalnej” – skomentował Domin.

Dyrektor Tour de Pologne Czesław Lang cieszył się przede wszystkim z dobrych wiadomości ze szpitala w Sosnowcu, gdzie przebywa Jakobsen. W kraksie w Katowicach Holender bardzo ucierpiał, ale na szczęście nie doznał urazu mózgu ani kręgosłupa, ale pozostaje w śpiączce farmakologicznej, z której ma być wybudzony w piątek.

„Była wielka niewiadoma, czy Jakobsen przeżyje. Dzięki Bogu, że przeżył i jego stan zdrowia powinien się poprawiać. Dziękuję wszystkim służbom medycznym, bo wykonały wspaniałą pracę. W takich trudnych sytuacjach sprawdzają się ludzie. Wszyscy stanęli na wysokości zadania” – podkreślił.

W piątek kolarze wystartują z Wadowic, rodzinnego miasta Świętego Jana Pawła II, którego setna rocznica urodzin wypadła 18 maja. Lang zdradził w TVP Sport, że honorowym starterem ma być wieloletni osobisty sekretarz Papieża Polaka, kardynał Stanisław Dziwisz. (PAP)

af/ co/

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję